2017 March 29 - چهار شنبه 09 فروردين 1396
آيا امام حسن(عليه السلام) مي دانست كه ظرف شير يا آب زهرآلود است؟
کد مطلب: ٥٢٤٣ تاریخ انتشار: ٠٧ آذر ١٣٩٥ - ١٦:٠١ تعداد بازدید: 5399
پرسش و پاسخ » امام حسن (ع)
آيا امام حسن(عليه السلام) مي دانست كه ظرف شير يا آب زهرآلود است؟

پاسخ :

سيد مرتضي (از اولين متكلمان شيعه) در مورد علم امام گفته است :

لازم نيست كه امام(ع) علوم غيب و هر آن چه را كه شده و خواهد شد بداند چون لازمه اين ديدگاه مطالب زير است:

1. امام با خدا در همه علوم شريك باشد ؛ 2 . علم امام غير متناهي باشد ؛ 3. و علم امام از جانب خودش باشد.

هيچ كدام از لوازم فوق قابل قبول نيست چون :

اوّلاً: امام در همه علوم با خدا شريك نيست ؛ ثانياً: علم امام متناهي است ؛ ثالثاً : با دلائل مختلف ثابت شده كه علم امام از ناحية خدا است.

بنابراين هر علمي كه از ناحيه خدا باشد ، همانند: امور غيبي و اخبار گذشته و آينده ، امري قابل قبول است و گرنه لازم نيست كه امام عالِم به همه آن ها باشد.

در نتيجه لازم نيست قائل شويم كه امام از زمان وفات يا شهادت و يا چگونگي قتل خود به تفصيل آگاهي داشته باشد.

درباره امير المؤمنين(عليه السلام) اخبار زيادي رسيده است كه حضرت زمان شهادت و قاتل خود را مي شناخت ؛ ولي نمي پذيريم كه يقيناً عالِم به زمان شهادت خويش نيز باشد ؛ چرا كه اگر ميدانست ، واجب بود قاتل را از خود دور كند و با دست خويش ، خود را به كشتن ندهد.

شيخ مفيد نيز در مورد اجماع دانشمندان شيعه به علم امام بر همه حوادث مي فرمايد:

شيعه چنين اجماعي ندارد كه امام عالِم به هر چيزي باشد ، گرچه يك اجماع در اين زمينه داريم كه امام حكم هر مسئله اي را كه واقع شود مي داند نه اين كه عالم به همه وقايع و حوادث يا شرح و تفصيل باشد ؛ البته مانعي نيست كه امام عالم به كليّات حوادث باشد و اين علم هم از ناحيه خدا است. اين ديدگاه كه امام وقوع هر حادثه اي را با شرح و تفصيل بايد بداند ، نمي توانيم آن را بپذيريم ، چون ادعايي بي دليل است.

ثانياً: در موضوع علم حضرت علي(عليه السلام) به قاتل و زمان قتل خود، اخباري در دست داريم كه مي گويد : حضرت علي(عليه السلام)از شهادت خود آگاهي داشت و قاتل خود را مي شناخت ؛ اما از آگاهي امام از زمان شهادت خود خبري به تفصيل نرسيده است.

از مجموع نظريات مرحوم مفيد و سيد مرتضي استفاده مي شود كه:

لازمة علم غيب امام اين نيست كه به تفصيل از چگونگي شهادت و زمان آن با خبر باشد. رواياتي در موضوع علم امام داريم كه اين ديدگاه را تأييد مي كند ؛ از جمله:

1. از امام صادق(عليه السلام) نقل شده است: هرگاه امام اراده كند كه چيزي را بداند، خداوند آن را به او تعليم مي دهد ؛

2. از امام صادق(عليه السلام) رسيده است كه : امام هر زمان كه بخواهد بداند .

در بعضي از نقل ها آمده است: امام هر وقت بخواهد بداند، به او اعلام مي شود ؛

3 . معمّر از امام صادق (عليه السلام) پرسيد: آيا شما عالِم به غيب هستيد؟ امام فرمود: گاهي در هاي علم به روي ما باز مي شود ، پس مي دانيم و گاهي درهاي علم بسته مي شود، پس نمي دانيم .

مفاد روايات به شرح زير است : 1 علم غيب امام دائمي نيست و هر وقت بخواهد بداند، مي داند ؛ 2. بعضي از اخبار غيبي را كه لازم نباشد ، امام نمي داند. آگاهي امامان از كيفيّت و زمان شهادت خود، از يكي از دو مقوله فوق خارج نيست.

نتيجه: مطابق روايات و نظر بزرگان، اين ديدگاه كه امام حسن مجتبي(عليه السلام) از زهر آلود بودن آب يا غذا آگاهي به نحو تفصيلي داشته، ديدگاه صحيحي نيست.

نظر ديگر ميان عالمان شيعي آن است كه اصولاً در امور عادي زندگي ، امامان مأمور به بهره گيري از علم غيب نبودند ؛ بلكه تكليف داشتند كه همانند مردم عادي زندگي كنند و همانند مردم به دنبال كسب آگاهي و اخبار و اطلاعات و روزي باشند ؛ بنابراين اگر چه آن ها چون اراده كنند از اخبار و حوادث غيبي آگاه شوند ، مي توانستند آگاه شوند ؛ اما در اموري كه مكلّف به كسب علم عادي و شيوه هاي رسمي براي دست يافتن به آگاهي ها و اخبار بودند ، اراده علم غيب نمي كردند .

موفق باشيد

گروه پاسخ به شبهات

مؤسسه تحقيقاتي حضرت ولي عصر (عج)





Share
1 | سامان بخت | , ایران | ١٠:٠٥ - ١٥ دي ١٣٩١ |
با عرض سلام و خسته نباشيد جواب کامل و عالي بود اگه اندک عقلي سر يکي باشه قبول ميکنه وگرنه خود پيامبر هم بياد و موضوع رو شرح بده واسه ذهن مريض و بيمار هييييييييييييييييييييييييييييييچ فايده اي نداره يا علي
2 | سجاد | , ایران | ١٢:٥٧ - ٠٨ آذر ١٣٩٢ |
ببخشيد من متوجه نشدم !
شما ميگوييد امام علي ع از زمان شهادت خود آگاهي نداشتن ! يا بهتر بگم ميگويد سندي نداريد که بگوييد امام زمان شهادتشان را نمدانستند.
پس: اينکه ميگويند امام علي قبل از به مسجد رفتنشان مدام به حياط(حيات) خانه مي آمدم و به آُمان نگاه ميکردم و ذکر ميگفتن . يا قضييه مرغ آبي ها و قفل درب.
لظفا توضيح مختصر بدهيد
با سپاس

پاسخ:
با سلام

دوست گرامي

اگر در مقاله فوق دقت کنيد خواهيد دانست که ما نگفيم که ائمه عليهم السلام از شهادت خود خبر نداشتند، بلکه از علماء نقل کرديم که آنها فرموده اند روايتي که بيان کند امامان عليهم السلام به صورت شرح و تفصيل (جزئيات) از شهادت خود خبر داشته باشند، وجود ندارد

موفق باشيد

گروه پاسخ به شبهات
3 | محسن | , ایران | ٠٦:٣٤ - ٠٩ آذر ١٣٩٣ |
سلام علم غيب دست الله است و بله رسولان هم به اذن الله سبحانه و تعالي . اما بعد از رحلتشان و يا شهادتشان ديگر نه!!!
شما از قرآن براي من اثبات کنيد که پيغمبران عليهم الصلاة والسلام الآن از غيب آگاه هستند؟؟؟

پاسخ:
با سلام

دوست گرامي

آيات و روايات فراوان بر اين امر دلالت دارد که نه تنها پيامبران بلکه مومناني که در برزخ هستند نيز از اعمال ما با خبر هستند

خداوند مي فرمايد: وَقُلِ اعْمَلُوا فَسَيَرَى اللَّهُ عَمَلَكُمْ وَرَسُولُهُ وَالْمُؤْمِنُونَ وَسَتُرَدُّونَ إِلى‏ عالِمِ الْغَيْبِ وَالشَّهادَةِ فَيُنَبِّئُكُمْ بِما كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ. (التوبه/105)

بگو: عمل كنيد ، که خدا و پيامبرش و مؤمنان اعمال شما را خواهند ديد و شما به نزد داناى نهان و آشكارا بازگردانده مى‏شويد و او از اعمالتان آگاهتان خواهد كرد. (توبه/105)

در اين آيه خداوند متعال مي‌فرمايد: پيامبر و مؤمنين اعمال ما را مي‌بينند واين نشان مي‌دهد که پيامبر بعد از رحلتش حيات دارد که مي‌تواند اعمال را ببيند. با رجوع به روايات اين مطلب روشن مي‌شود .

هيثمي از علماي بزرگ اهل سنت روايت عرضه شدن اعمال امت بر پيامبر صلى الله عليه و آله وسلم بعد از وفات حضرت را آورده است و مي‌گويد که روايت صحيح است :

- باب ما يحصل لأمته صلى الله عليه وسلم من استغفاره بعد وفاته

عن عبدالله بن مسعود عن النبي صلى الله عليه وسلم قال إن لله ملائكة سياحين يبلغون عن أمتي السلام قال وقال رسول الله صلى الله عليه وسلم حياتي خير لكم تحدثون وتحدث لكم ووفاتي خير لكم تعرض علي أعمالكم فما رأيت من خير حمدت الله عليه وما رأيت من شر استغفرت الله لكم رواه البزار ورجاله رجال الصحيح

باب استغفار پيامبر صلى الله عليه وسلم بعد از وفاتش براي امت خود :

به نقل از عبدالله بن مسعود به نقل از نبي مکرم اسلام صلى الله عليه وسلم که فرمودند خداوند فرشته‌هائي دارد که سلام امت من را به من مي‌رسانند و نيز فرمودند : زنده بودن من براي شما سود دارد با من حرف مي‌زنيد من هم با شما حرف مي‌زنم و وفاتم نيز براي شما سود دارد کردار شما بر من عرضه مي‌شود پس هر وقت کار خيري از شما ببينم خدا را شکر مي‌کنم و هر وقت کار شر از شما ديدم براي شما استغفار مي‌کنم . بزار اين را روايت کرده و راويان روايت همه راويان صحيح بخاري هستند .(پس روايت صحيح است)

الهيثمي، ابوالحسن نور الدين علي بن أبي بكر (متوفاى 807 هـ)، مجمع الزوائد ومنبع الفوائد، ج9، ص24ناشر: دار الريان للتراث/‏ دار الكتاب العربي - القاهرة، بيروت – 1407هـ.

مؤمنين هم بعد از مرگ اعمال مردم را مي‌بينند و حيات دارند و به اين دنيا علم دارند:

امام اهل سنت احمد بن حنبل در مسندش از پيامبر صلي الله عليه وآله وسلم روايت آورده که اعمال مردم بر نزديکانشان که از دنيا رفته‌اند عرضه مي‌شود :

حدثنا عبد اللَّهِ حدثني أبي ثنا عبد الرَّزَّاقِ ثنا سُفْيَانُ عَمَّنْ سمع أَنَسَ بن مَالِكٍ يقول قال النبي صلى الله عليه وسلم ان أَعْمَالَكُمْ تُعْرَضُ على أَقَارِبِكُمْ وَعَشَائِرِكُمْ مِنَ الأَمْوَاتِ فان كان خَيْراً اسْتَبْشَرُوا بِهِ وان كان غير ذلك قالوا اللهم لاَ تُمِتْهُمْ حتى تَهْدِيَهُمْ كما هَدَيْتَنَا.

پيامبر صلى الله عليه وسلم فرمودند: اعمال شما بر نزديکانتان که از دنيا رفتند عرضه مي‌شود ، اگر اعمال شما خير باشد خوشحال مي‌شوند، واگر اعمالتان خير نبود، مي‌گويند خدايا آنها را نميران تا اينکه هدايتشان کني همانگونه که ما را هدايت کردي.

الشيباني، ابوعبد الله أحمد بن حنبل (متوفاى241هـ)، مسند أحمد بن حنبل، ج3، ص164، ح12706 ناشر: مؤسسة قرطبة – مصر.

ديگر بزرگان اهل سنت همين روايت را آوردند

بنابراين علم پيامبران و مومنان بر اعمال ما ريشه قرآني دارد که نشان از علم آن بر اين دنيا است

موفق باشيد

گروه پاسخ به شبهات
4 | عقيل رمضاني | , ایران | ٠٩:٥٢ - ٢١ دي ١٣٩٣ |
سلام خسته نباشيد اجركم عند اله
5 | حسین | , ایران | ٠٥:٠٦ - ٢٩ آبان ١٣٩٤ |
چرا منبع نذاشتید ؟؟

پاسخ:
با سلام
دوست گرامي
در اين خصوص به کتاب  اوائل المقالات و مصنفات شیخ المفید و رسائل الشریف المرتضى،
ج‏3، ص: 130- 131
موفق باشيد
گروه پاسخ به شبهات
6 | عبدالرحیم | , ایران | ٠٠:٣٥ - ١٧ آبان ١٣٩٥ |
باسلام و عرض تشکر از سایت پرمحتوای ولی عصر ع
ظاهرا قول قوی تر در باب علوم اهل بیت ع همان قولی باشد که در پایان این مقاله هم بالإشاره بیان شد و آن این است که اهل بیت ع بر همه چیز آگاهی دارند ولی این علم ذاتی نیست و از ناحیه خداوند تبارک بر آنان ع ارزانی شده است.
بر این مطلب آیات و روایاتی دلالت دارند:ار آیات میتوان به آیه شریفه:عالم الغیب فلا یظهر علی غیبه أحدا إلا من ارتضی من رسول ... آیه ۲۶ و ۲۷ سوره مبارکه جن اشاره نمود ؛ در این آیه خدای متعال می فرماید:خداوند غیب خود را بر رسل مرضی خود آشکار می سازد و از آنجاکه ما مقامی برای رسل الهی ع نمیشناسیم که برای اهل بیت ع ثابت نباشد مگر نبوت پس نتیجه این می شود که اهل بیت ع نیز عالم به غیب هستند. توجه شود!
از روایات هم حدیث امام جعفر صادق ع است که می فرمایند:علم ۷۳ قسم است که ۷۲ قسمت از آن نزد ماست و آن یک قسمت مخصوص خداوند است و احدی را در آن راه نیست(إستأثر الله به بنفسه) پس معلوم می شود آنان همه علوم را می دانند ولی باید دانست که هم چنانکه آنان در وجود محتاج خدایند قهرا در توابع وجود که مثلا علم نیز از آن است محتاج و نشأت گرفته از ناحیه خدا خواهند بود . فتبارک الله احسن الخالقین
و اما اینکه چرا اهل بیت با علم به زمان و مکان شهادتشان به طور ظاهری عمل می کردند و بر آن علم باطنی خود ترتیب اثر نمیدادند دلیلش این است که علوم غیبیه تکلیف آور نیستند یعنی علم غیب برای عالم خود است و ربطی به عالم ظاهر ندارد بلکه در عالم ظاهر باید برحسب ظواهر عمل کرد و علوم باطنیه به هیچ عنوان در دنیا و عالم ظاهر تکلیفی را متوجه آدمی نمی کنند.
والسلام علیکم
7 | حق علی | , ایران | ٠٧:٤٣ - ١٧ آبان ١٣٩٥ |
سلام علیکم
ایا می تونید pdf یا حتی اسکن کتاب الفصل ابن حزم را در اختیار من بذارید
باتشکر

پاسخ:
باسلام
دوست گرامی
در این خصوص به سایت مکتبه الوقفیه رجوع کنید
موفق باشید
گروه پاسخ به شبهات
8 | حسین سرابندی | , ایران | ١٣:٤٦ - ١٣ آذر ١٣٩٥ |
امیرالمومنین علیه اللسلام می فرمایند : و اللّه لو شئت ان اخبر کلّ رجلٍ منکم بمخرجه و مولجه و جمیع شأنه لفعلت ولکن اخاف ان تکفروا فیّ برسول اللّه (صلی الله علیه وآله) ؛ سوگند به خدا، اگر بخواهم می توانم هر کدام شما را از آغاز و پایان کارش، و از تمام شئون زندگی، آگاه سازم من از آن می ترسم که با اینگونه خبرها نسبت به رسول خدا(صلی الله علیه وآله) کافر شوید.
آری این علمی که نزد حضرت امیرالمومنین علیه السلام است در نزد تمامی امامان می باشد پس چگونه است که می گویید :
اين ديدگاه كه امام حسن مجتبي(عليه السلام) از زهر آلود بودن آب يا غذا آگاهي به نحو تفصيلي داشته، ديدگاه صحيحي نيست.




پاسخ:
با سلام
دوست گرامی
ائمه عليهم السلام هر چند علم غيب داشتند، اما در اين امور مانند قضیه شهادت، مأمور به ظاهر بودند ائمه مانند ديگران وظيفه دارد از جان خود دفاع کند اما اين وظيفه در محدوده علم عادي است و شامل علم غيب نمي شود. و مکلف به عمل به علم غيب خود نيستند همان گونه که خداوند مي‌توانست  پيامبران، امامان و اولياي الهي و رهروان راه حق را هميشه پيروز گرداند و کفر و کافران را مغلوب کند، ولي اين کار را جز در موارد استثنايي انجام نداد، چرا که سنت الهي بر اين است که جريان امور دنيوي به طور عادي و طبيعي پيش رود. در غير اين صورت دنيا بستر آزمايش براي بشر نخواهد شد
موفق باشيد
گروه پاسخ به شبهات

 
   
* نام:
* پست الکترونیکی:
* متن نظر :
* کد امنیتی:
  

آخرین مطالب
پربحث ترین ها
پربازدیدترین ها